Կրիպտոարժույթ ունեցող մարդկանց մոտ հաճախ առաջանում է մի բնական հարց․ եթե թվային ակտիվը պարզապես պահելու փոխարեն հնարավոր է դրանից նաև եկամուտ ստանալ, ինչո՞ւ չօգտվել այդ հնարավորությունից։ Կրիպտոարժույթի ավանդը հենց այն տարբերակներից է, որը թույլ է տալիս որոշակի ծրագրերի միջոցով թվային ակտիվներից ստանալ տոկոսային եկամուտ։
Գաղափարը առաջին հայացքից նման է բանկային ավանդին․ մարդը տրամադրում է իր ակտիվները որոշակի ժամկետով, իսկ դրա դիմաց ստանում է եկամուտ։ Սակայն տարբերությունն այն է, որ այստեղ խոսքը ոչ թե դրամի կամ դոլարի, այլ Bitcoin-ի, Ethereum-ի, stablecoin-ի կամ այլ թվային ակտիվի մասին է։
Այս հնարավորությունն առաջին հերթին հետաքրքրում է այն ներդրողներին, որոնք արդեն ունեն կրիպտոարժույթ և ցանկանում են այն պարզապես չպահել դրամապանակում, այլ օգտագործել լրացուցիչ եկամուտ ստանալու նպատակով։ Միևնույն ժամանակ բարձր եկամտաբերությունը կարող է ուղեկցվել ավելի բարձր ռիսկերով, ուստի նման ծրագրերին պետք է մոտենալ ոչ թե որպես երաշխավորված շահույթի, այլ որպես ռիսկային ֆինանսական գործիքի։
Ի՞նչ է կրիպտոարժույթի ավանդը և ինչպե՞ս է այն աշխատում
Պարզեցված ձևով՝ կրիպտոարժույթի ավանդը մեխանիզմ է, որի դեպքում օգտատերը իր թվային ակտիվները փոխանցում է համապատասխան հարթակին կամ ծրագրին և դրա դիմաց ստանում է տոկոսային եկամուտ։
Տարբեր ծառայություններ կարող են օգտագործել փոխանցված ակտիվները տարբեր նպատակներով՝ օրինակ վարկավորման, շուկայի իրացվելիության ապահովման կամ այլ ֆինանսական գործառնությունների համար։ Այդ գործունեությունից ստացված եկամտի մի մասը կարող է վերադարձվել ակտիվների սեփականատիրոջը։
Այստեղ կարևոր է հասկանալ, որ տոկոսը «անվճար գումար» չէ։ Եթե հարթակը ձեզ առաջարկում է բարձր եկամտաբերություն, պետք է պարզել, թե որտեղից է այդ եկամուտը առաջանում և ինչ ռիսկ է ստանձնում ներդրողը դրա դիմաց։
Օրինակ՝ 8% կամ 10% տարեկան եկամտաբերությունը կարող է գրավիչ թվալ, սակայն եթե ներդրված կրիպտոարժույթի շուկայական արժեքը նույն ժամանակահատվածում զգալիորեն նվազի, տոկոսային եկամուտը կարող է չփոխհատուցել այդ կորուստը։
Ինչո՞ւ է այս տարբերակը գրավում ներդրողներին
Հիմնական պատճառը հնարավոր եկամտաբերությունն է։ Որոշ կրիպտո հարթակներ առաջարկում են տոկոսներ, որոնք կարող են զգալիորեն բարձր լինել ավանդական բանկային որոշ առաջարկներից։
Սա հատկապես հետաքրքիր է այն մարդկանց համար, որոնք երկարաժամկետ պահում են թվային ակտիվներ և չեն պատրաստվում դրանք անմիջապես վաճառել։ Այդ դեպքում ակտիվը պարզապես պահելու փոխարեն ներդրողը փորձում է դրանից լրացուցիչ եկամուտ ստանալ։
Մյուս առավելությունը որոշ ծրագրերի ճկունությունն է։ Կարող են լինել ինչպես ֆիքսված ժամկետով, այնպես էլ ավելի ազատ պայմաններով տարբերակներ։ Սակայն պետք է ուշադրություն դարձնել ոչ միայն գովազդվող տոկոսադրույքին, այլ ամբողջ պայմանագրին։
Որքա՞ն ժամանակով կարելի է տեղադրել ակտիվները
Կրիպտոարժույթի ավանդի ժամկետը կախված է կոնկրետ ծրագրից։ Որոշ ծառայություններ առաջարկում են ճկուն տարբերակներ, իսկ մյուսները պահանջում են ակտիվները պահել նախապես սահմանված ժամանակահատվածում։
Կարող են հանդիպել մի քանի շաբաթվա, մեկ ամսվա կամ մի քանի ամսվա ծրագրեր։ Որքան երկար է ժամկետը, այնքան որոշ դեպքերում կարող է փոխվել առաջարկվող եկամտաբերությունը։
Սակայն երկար ժամկետ ընտրելը ինքնին չի նշանակում, որ ներդրումն ավելի շահավետ է։ Կրիպտոշուկան արագ փոփոխվող միջավայր է, և այն ակտիվը, որը այսօր ունի բարձր պահանջարկ, մի քանի ամիս անց կարող է ունենալ բոլորովին այլ շուկայական արժեք։
Կարելի՞ է ցանկացած պահի դուրս բերել միջոցները
Սա այն հարցերից է, որը պետք է պարզել մինչև ներդրում կատարելը։ Կրիպտոարժույթի ավանդի պայմանները տարբեր հարթակներում կարող են զգալիորեն տարբերվել, և միայն «ճկուն» կամ «ազատ դուրսբերում» ձևակերպումը բավարար չէ որոշում կայացնելու համար։
Որոշ ճկուն ծրագրերում ակտիվները հնարավոր է դուրս բերել համեմատաբար արագ, իսկ ժամկետային տարբերակներում դրանք կարող են որոշակի ժամանակով հասանելի չլինել։ Հնարավոր են նաև սպասման ժամանակահատվածներ, նվազագույն մնացորդի պահանջներ կամ վաղաժամկետ դուրսբերման համար նախատեսված այլ պայմաններ։
Հատկապես կարևոր է հասկանալ, թե ինչ է տեղի ունենում արդեն կուտակված տոկոսների հետ։ Որոշ ծրագրերում վաղաժամկետ դուրսբերման դեպքում ներդրողը կարող է կորցնել տվյալ ժամանակահատվածի եկամուտը, իսկ մյուսներում տոկոսը կարող է պահպանվել ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն։
Պետք է նաև ուշադրություն դարձնել միջնորդավճարներին։ Եթե ակտիվները հաճախ տեղափոխելու կամ դուրս բերելու համար վճար է գանձվում, փոքր ներդրման դեպքում այդ ծախսը կարող է նկատելիորեն նվազեցնել իրական եկամտաբերությունը։
Հետևաբար կրիպտոարժույթի ավանդ բացելուց առաջ անհրաժեշտ է ուսումնասիրել ոչ միայն գովազդվող տոկոսադրույքը, այլև դուրսբերման ամբողջ կանոնակարգը։ Լավ է նախապես պարզել՝ որքան ժամանակ է պահանջվում ակտիվները վերադարձնելու համար, կա՞ն սահմանափակումներ, ինչ վճարներ են կիրառվում և ինչ պայմաններ են գործում ծրագրի վաղաժամկետ դադարեցման դեպքում։
Եթե ներդրված գումարը կարող է անհրաժեշտ լինել մոտ ապագայում, ավելի տրամաբանական է ուշադրություն դարձնել ճկուն պայմաններով ծրագրերին, նույնիսկ եթե դրանց եկամտաբերությունը մի փոքր ցածր է։ Ավելի բարձր տոկոս ստանալու համար միջոցները երկար ժամանակով փակելը միշտ չէ, որ լավագույն որոշումն է։
Bitcoin, Ethereum, թե՞ stablecoin
Թվային ակտիվի ընտրությունը նույնպես մեծ նշանակություն ունի, քանի որ կրիպտոարժույթի ավանդի եկամտաբերությունը պետք է գնահատել ոչ միայն ստացվող տոկոսի, այլև հենց ակտիվի արժեքի փոփոխության տեսանկյունից։
Bitcoin-ի կամ Ethereum-ի դեպքում ներդրողը ստանում է տոկոսային եկամուտ, բայց միաժամանակ շարունակում է կրել ակտիվի շուկայական գնի փոփոխության ռիսկը։ Եթե, օրինակ, ներդրման ընթացքում ակտիվի գինը զգալիորեն նվազի, ստացված տոկոսը կարող է բավարար չլինել այդ անկումը փոխհատուցելու համար։
Սա նշանակում է, որ Bitcoin-ով կրիպտոարժույթի ավանդի դեպքում պետք է առանձնացնել երկու տարբեր արդյունք՝ որքան կրիպտոարժույթ է ավելացել տոկոսների հաշվին և որքան է փոխվել այդ ակտիվի արժեքը շուկայում։ Ներդրողի իրական արդյունքը կախված է երկուսից։
Ethereum-ի դեպքում նույնպես գործում է նույն սկզբունքը։ Թեև հնարավոր տոկոսային եկամուտը կարող է գրավիչ լինել, Ethereum-ի շուկայական գինը կարող է ինչպես աճել, այնպես էլ նվազել։ Այդ պատճառով բարձր տոկոսադրույքը ինքնուրույն չի նշանակում, որ ներդրումը վերջնական արդյունքում ավելի շահավետ կլինի։
Stablecoin-ների դեպքում իրավիճակը որոշ չափով այլ է։ Դրանք սովորաբար նախագծված են որոշակի ֆիատ արժույթի, օրինակ՝ ԱՄՆ դոլարի արժեքին մոտ մնալու համար։ Այդ պատճառով դրանց գների տատանումները կարող են ավելի սահմանափակ լինել, քան Bitcoin-ի կամ Ethereum-ի դեպքում։
Սակայն stablecoin-ը նույնպես չի նշանակում «առանց ռիսկի»։ Կարող են առաջանալ թողարկողի, պահուստների, հարթակի, տեխնիկական կամ կարգավորող խնդիրներ։ Եթե stablecoin-ը կորցնի իր նախատեսված կապը հիմքում ընկած արժույթի հետ, ներդրողը կարող է բախվել լրացուցիչ կորուստների։
Ուստի ընտրությունը պետք է կատարել ոչ թե միայն այն հարցով, թե որ կրիպտոարժույթի ավանդն է առաջարկում ամենաբարձր տոկոսը, այլ հասկանալով՝ ինչ ակտիվ եք պահելու, որքան կարող է փոխվել դրա արժեքը և որքան ռիսկ եք պատրաստ ընդունել։
Եթե առաջնային նպատակը ակտիվի երկարաժամկետ աճից օգտվելն է, ներդրողը կարող է այլ կերպ գնահատել Bitcoin-ի կամ Ethereum-ի հետ կապված ծրագիրը։ Իսկ եթե ավելի կարևոր է նվազեցնել գների տատանումների ազդեցությունը, որոշ ներդրողներ կարող են ուսումնասիրել stablecoin-ների վրա հիմնված տարբերակները։ Սակայն երկու դեպքում էլ անհրաժեշտ է մանրամասն ուսումնասիրել կոնկրետ հարթակի պայմանները և ռիսկերը։
Որո՞նք են հիմնական ռիսկերը
Կրիպտոարժույթի ավանդը պետք է դիտարկել որպես ռիսկ պարունակող ֆինանսական գործիք։ Հիմնական վտանգներից առաջինը ակտիվի գնի փոփոխությունն է։
Եթե դուք Bitcoin եք տեղադրել և դրա դիմաց ստացել եք տոկոս, բայց նույն ժամանակահատվածում Bitcoin-ի գինը զգալիորեն նվազել է, ձեր իրական ֆինանսական արդյունքը կարող է բացասական լինել։
Երկրորդ կարևոր ռիսկը հարթակի վստահելիությունն է։ Երբ ակտիվները փոխանցվում են երրորդ կողմի ծառայությանը, ներդրողը կախված է դառնում այդ կազմակերպության ֆինանսական և տեխնիկական վիճակից։ Հարթակի խնդիրների դեպքում միջոցների վերադարձը կարող է բարդանալ։
ԱՄՆ Securities and Exchange Commission-ը ներդրողներին նույնպես զգուշացնում է կրիպտոակտիվների հետ կապված բարձր ռիսկերի, խարդախության և հնարավոր կորուստների մասին։
Մյուս ռիսկը կիբերանվտանգությունն է։ Կեղծ կայքերը, ֆիշինգային նամակները, գողացված գաղտնաբառերը կամ հաշվի նկատմամբ վերահսկողության կորուստը կարող են հանգեցնել ակտիվների կորստի։
Կան նաև իրավական և կարգավորող ռիսկեր։ Տարբեր երկրներում թվային ակտիվների նկատմամբ մոտեցումները տարբեր են և ժամանակի ընթացքում կարող են փոփոխվել։
Բարձր տոկոսադրույքը նշանակո՞ւմ է բարձր շահույթ
Ոչ միշտ։
Ենթադրենք՝ որևէ ծրագիր առաջարկում է տարեկան 10% եկամտաբերություն։ Առաջին հայացքից դա կարող է շատ գրավիչ թվալ։ Բայց եթե ներդրված կրիպտոարժույթի արժեքը նույն ժամանակահատվածում նվազում է 20%-ով, ապա ստացված տոկոսը չի վերացնում հիմնական ակտիվի կորուստը։
Այդ պատճառով կրիպտոարժույթի ավանդի դեպքում ճիշտ հարցը միայն «քանի՞ տոկոս եմ ստանալու» չէ։ Ավելի կարևոր է հասկանալ՝ ինչ ռիսկ եմ ստանձնում այդ տոկոսը ստանալու համար։
Նույնիսկ բարձր տոկոսը պետք է համեմատել հնարավոր կորուստների, դուրսբերման պայմանների, միջնորդավճարների և հարթակի վստահելիության հետ։
Ինչ ստուգել մինչև ներդրում կատարելը
Մինչև կրիպտոարժույթի ավանդ բացելը օգտակար է պատասխանել մի քանի պարզ հարցերի։
- Ո՞վ է կառավարում հարթակը։
- Ինչպե՞ս է ձևավորվում առաջարկվող եկամուտը։
- Տոկոսադրույքը ֆիքսվա՞ծ է, թե՞ փոփոխական։
- Որքա՞ն է իրական տարեկան եկամտաբերությունը։
- Կա՞ն միջնորդավճարներ։
- Կարելի՞ է վաղաժամկետ դուրս բերել ակտիվները։
- Ի՞նչ պայմաններ են գործում վաղաժամկետ դուրսբերման դեպքում։
- Որտե՞ղ և ինչպե՞ս են պահվում ակտիվները։
- Ի՞նչ է տեղի ունենում հարթակի ֆինանսական խնդիրների դեպքում։
- Ի՞նչ իրավական կարգավիճակ ունի ծառայությունը։
Եթե այս հարցերի պատասխանները պարզ չեն, միայն բարձր տոկոսադրույքը բավարար պատճառ չէ ներդրում կատարելու համար։
Ո՞ւմ համար կարող է հարմար լինել այս տարբերակը
Այս գործիքը կարող է հետաքրքրել այն մարդկանց, որոնք արդեն ունեն թվային ակտիվներ, հասկանում են կրիպտոշուկայի տատանումները և պատրաստ են ընդունել հնարավոր կորուստների ռիսկը։
Այն ավելի քիչ հարմար է այն մարդու համար, որը պարզապես տեսել է բարձր տոկոսադրույք և ցանկանում է արագ եկամուտ ստանալ՝ առանց հասկանալու, թե ինչպես է աշխատում ծրագիրը։
Սկսնակ ներդրողի համար առաջին քայլը պետք է լինի ոչ թե մեծ գումար ներդնելը, այլ մեխանիզմը, ռիսկերը և պայմանները հասկանալը։
Կրիպտոարժույթի ավանդը՝ հնարավորություն, թե՞ ռիսկ
Կրիպտոարժույթի ավանդը կարող է լինել թվային ակտիվներից լրացուցիչ եկամուտ ստանալու հետաքրքիր միջոց, սակայն այն չի կարելի նույնացնել դասական բանկային ավանդի հետ։
Այստեղ հնարավոր բարձր եկամտաբերության կողքին կան ակտիվի գնի անկման, հարթակի, կիբերանվտանգության և կարգավորման ռիսկեր։ Հետևաբար որոշումը պետք է հիմնված լինի ոչ թե միայն գովազդվող տոկոսի, այլ ամբողջ ներդրումային պատկերի վրա։
Եթե ներդրողը հասկանում է, թե որտեղից է ձևավորվում եկամուտը, ինչ պայմաններով է հնարավոր դուրս բերել միջոցները և ինչ կորուստներ կարող են առաջանալ, ապա նա կարող է ավելի գիտակցված որոշում ընդունել։
Կրիպտոարժույթի ավանդը կարող է լինել ներդրումային պորտֆելի մի մաս, բայց բարձր եկամտաբերությունը երբեք չպետք է ընկալել որպես երաշխավորված շահույթ։
Հաճախ տրվող հարցեր
Կրիպտոարժույթի ավանդը նույնն է, ինչ բանկային ավանդը՞
Ոչ։ Երկուսն էլ կարող են նախատեսել տոկոսային եկամուտ, սակայն թվային ակտիվների դեպքում առկա են լրացուցիչ շուկայական, հարթակի, տեխնիկական և կարգավորող ռիսկեր։
Կարելի՞ է կորցնել ներդրված կրիպտոարժույթը։
Այո։ Կորուստը կարող է առաջանալ ինչպես ակտիվի շուկայական գնի անկման, այնպես էլ հարթակի ֆինանսական, տեխնիկական կամ անվտանգության խնդիրների պատճառով։
Stablecoin-ի դեպքում ռիսկն ամբողջությամբ վերանո՞ւմ է։
Ոչ։ Stablecoin-ները սովորաբար նախատեսված են ավելի կայուն արժեք պահպանելու համար, սակայն դա չի վերացնում թողարկողի, պահուստների, հարթակի և կարգավորման հետ կապված ռիսկերը։
Արժե՞ ամբողջ խնայողությունները տեղադրել նման ծրագրում։
Բարձր ռիսկային ակտիվների դեպքում ամբողջ գումարը մեկ գործիքի մեջ կենտրոնացնելը կարող է մեծացնել ֆինանսական կորուստների հավանականությունը։ Նախ պետք է գնահատել սեփական ֆինանսական հնարավորություններն ու ռիսկի հանդուրժողականությունը։
Ինչպե՞ս ընտրել հարթակ։
Պետք է ուսումնասիրել հարթակի հեղինակությունը, իրավական կարգավիճակը, ակտիվների պահպանման մեխանիզմը, դուրսբերման պայմանները, վճարները և եկամտաբերության ձևավորման աղբյուրը։ Միայն բարձր տոկոսադրույքը լավ հարթակ ընտրելու բավարար չափանիշ չէ։
կարդացեք նաև
