Անշարժ գույք գնելիս շատ կարևոր է հասկանալ ոչ միայն բնակարանի վիճակը, այլ նաև շենքի կառուցման տեսակը։ Հայաստանում լայն տարածում ունեն տարբեր տեսակի շենքեր, սակայն շատ գնորդներ նախընտրում են հենց քարե շենքում բնակարան գնել, և դա ունի իր տրամաբանական պատճառները։
Քարե շենքերը տարիների ընթացքում ձևավորել են վստահություն, քանի որ դրանք արդեն անցել են ժամանակի փորձությունը և ապացուցել իրենց հուսալիությունը։ Ի տարբերություն նորակառույցների, որոնց որակը դեռ պետք է գնահատվի տարիների ընթացքում, քարե շենքերի դեպքում մենք արդեն տեսնում ենք, թե ինչպես են դրանք պահպանվել երկար տարիների ընթացքում։
Քարե շենքում բնակարան գնելը շատերի համար նախընտրելի է նաև այն պատճառով, որ նման շենքերը սովորաբար ունեն ավելի ամուր կառուցվածք։ Քարից կառուցված շենքերը ունեն հաստ պատեր, ինչը ապահովում է ոչ միայն ֆիզիկական ամրություն, այլ նաև ավելի լավ ջերմամեկուսացում։ Ձմռանը նման բնակարանները ավելի հեշտ են պահում ջերմությունը, իսկ ամռանը պահպանում են զով միջավայր, ինչը մեծ դեր ունի հարմարավետ կյանքի համար։
Բացի այդ, նման շենքերը հաճախ ունեն ավելի լավ ձայնամեկուսացում։ Հաստ պատերի շնորհիվ հարևանների աղմուկը շատ ավելի քիչ է փոխանցվում, ինչը հատկապես կարևոր է քաղաքային կյանքում, որտեղ հանգիստ միջավայրը մեծ արժեք ունի։
Մեկ այլ կարևոր առավելություն, որը հաճախ անտեսվում է, այն է, որ քարե շենքերը հիմնականում ցածրահարկ են։ Սա նշանակում է, որ մեկ հարկում սովորաբար ապրում է առավելագույնը 2-3 ընտանիք, ինչը ապահովում է ավելի հանգիստ և վերահսկելի միջավայր։ Ի տարբերություն բարձրահարկ շենքերի, որտեղ մեկ հարկում կարող են լինել բազմաթիվ բնակարաններ, այստեղ զգացվում է ավելի մեծ անկախություն և անձնական տարածք։
Հենց այս հանգամանքը շատ գնորդների համար կարևոր դեր է խաղում, երբ ընտրում են՝ քարե շենքում բնակարան գնել, քանի որ բնակիչների քիչ քանակը նվազեցնում է աղմուկը, հերթերը և ընդհանուր լարվածությունը շենքում։
Բացի այդ, քարե շենքերը հաճախ գտնվում են ձևավորված թաղամասերում, որտեղ արդեն կա զարգացած ենթակառուցվածք՝ խանութներ, դպրոցներ, այգիներ և տրանսպորտ։ Սա ևս մեկ կարևոր գործոն է, որը նպաստում է հարմարավետ կյանքին։
Շուկայական տեսանկյունից նույնպես քարե շենքում բնակարան գնելը կարող է լինել ճիշտ որոշում, քանի որ նման բնակարանները հաճախ ունեն կայուն պահանջարկ։ Շատ գնորդներ նախընտրում են հենց այս տեսակը, ինչը նշանակում է, որ հետագայում վաճառքը կամ վարձակալությունը կարող է լինել ավելի հեշտ։
Քարե շենքում բնակարան գնելու թերությունները
Չնայած բազմաթիվ առավելություններին, կարևոր է հասկանալ, որ քարե շենքում բնակարան գնելը ունի նաև որոշ թերություններ, որոնք պետք է հաշվի առնել վերջնական որոշում կայացնելուց առաջ։
Առաջին կարևոր հանգամանքը շենքի տարիքն է։ Քարե շենքերի մեծ մասը կառուցված է տասնամյակներ առաջ, և դրանց ինժեներական համակարգերը՝ ջրատարներ, էլեկտրական լարեր, տանիք, կարող են պահանջել վերանորոգում կամ փոխարինում։ Եթե շենքը պատշաճ չի պահպանվել, ապա հետագայում կարող եք ունենալ լրացուցիչ ծախսեր։
Երկրորդ կարևոր թերությունը վերելակի բացակայությունն է։ Քարե շենքերը հիմնականում ցածրահարկ են և հաճախ չունեն վերելակ, ինչը կարող է անհարմար լինել հատկապես բարձր հարկերում բնակվելու դեպքում կամ տարեց մարդկանց համար։
Մեկ այլ կարևոր գործոն այն է, որ բնակարանների պլանավորումը միշտ չէ, որ համապատասխանում է ժամանակակից պահանջներին։ Հաճախ հանդիպում են երկար միջանցքներ, փոքր սենյակներ կամ ոչ արդյունավետ օգտագործվող տարածքներ, ինչը կարող է խնդիր առաջացնել կահավորման և հարմարավետ կյանքի համար։
Բացի այդ, քանի որ քարե շենքում բնակարան գնելը հաճախ կապված է հին ֆոնդի հետ, որոշ դեպքերում շենքի արտաքին տեսքը կամ մուտքի վիճակը կարող է չլինել ցանկալի մակարդակի վրա, ինչը նույնպես ազդում է ընդհանուր կյանքի որակի վրա։
Նաև պետք է հաշվի առնել, որ նման շենքերում երբեմն բացակայում են ժամանակակից հարմարությունները՝ ստորգետնյա ավտոկայանատեղի, անվտանգության համակարգեր կամ փակ բակային տարածքներ, որոնք այսօր ավելի հաճախ հանդիպում են նորակառույցներում։
Ինչ է ցույց տալիս միջազգային փորձը քարե շենքերի մասին
Միջազգային շինարարական պրակտիկայում քարե կամ masonry կառուցվածքը ինքնին չի համարվում շենքի անվտանգության կամ հարմարավետության երաշխիք։ Մասնագետները գնահատում են ամբողջ կառուցվածքային համակարգը՝ պատերի տեսակը, ամրությունը, կապերը, հիմքը, շենքի ձևը, շինարարության որակը և տվյալ տարածքի սեյսմիկ պահանջները։
Օրինակ՝ ԱՄՆ Արտակարգ իրավիճակների կառավարման դաշնային գործակալության՝ FEMA-ի նյութերում առանձին դիտարկվում են ինչպես չամրանավորված, այնպես էլ ամրանավորված masonry կառուցվածքները, և նշվում է, որ սեյսմիկ նախագծման ժամանակ կարևոր են պատերի ամրացումը, կապերը և կառուցվածքային համակարգի ճիշտ նախագծումը։
Սա կարևոր է նաև Հայաստանի դեպքում, քանի որ այստեղ բնակարան ընտրելիս միայն «քարե» կամ «մոնոլիտ» անվանումով շենքի անվտանգությունը գնահատելը ճիշտ մոտեցում չէ։ Ավելի կարևոր է հասկանալ, թե ինչպես է կոնկրետ շենքը նախագծվել և կառուցվել, ինչ վիճակում է այն այսօր և արդյոք պահպանվել են անհրաժեշտ կառուցվածքային ու սեյսմիկ պահանջները։
Բացի ամրությունից, միջազգային շինարարական փորձը մեծ ուշադրություն է դարձնում նաև շենքի ջերմային արդյունավետությանը։ ԱՄՆ էներգետիկայի նախարարության նյութերում նշվում է, որ արտաքին պատերը շենքի ջերմային պատյանի կարևոր մասն են, իսկ արդյունավետ ջերմամեկուսացումը կարևոր է ջերմության կորուստը նվազեցնելու և բնակարանի հարմարավետությունը բարձրացնելու համար։
Այսինքն՝ հաստ քարե պատը կարող է ունենալ որոշ առավելություններ, բայց միայն պատի նյութով հնարավոր չէ որոշել բնակարանի ջերմային արդյունավետությունը։ Կարևոր են նաև ջերմամեկուսացումը, պատուհանները, տանիքը, հատակը, օդի ներթափանցումը և ամբողջ շենքի կառուցվածքը։
Ինչ ստուգել քարե շենքում բնակարան գնելուց առաջ
Քարե շենքում բնակարան ընտրելիս պետք է ուսումնասիրել ոչ միայն հենց բնակարանի ներսը, այլև ամբողջ շենքի վիճակը։ Հատկապես հին ֆոնդի դեպքում որոշ խնդիրներ առաջին հայացքից կարող են չերևալ, բայց հետագայում վերածվել զգալի ծախսերի։
Առաջին հերթին պետք է ուշադրություն դարձնել բնակարանի փաստացի մակերեսին և դրա համապատասխանությանը փաստաթղթերում գրանցված տվյալներին։ Հին շենքերում երբեմն հանդիպում են բնակարանի տարածքի ինքնակամ ընդլայնման դեպքեր՝ պատշգամբի, միջանցքի, բակի կամ այլ տարածքի հաշվին։ Եթե բնակարանի ներկայիս վիճակը չի համապատասխանում փաստաթղթերին, անհրաժեշտ է պարզել՝ փոփոխությունները ինչ կարգավիճակ ունեն և արդյոք դրանք օրինականացված ու պատշաճ գրանցված են։ Բազմաբնակարան շենքերում տարածքի փոփոխությունները կարող են առնչվել նաև ընդհանուր բաժնային սեփականությանը, ուստի նման հարցերը պետք է հատկապես ուշադիր ստուգել։
Կոմունիկացիաները ևս պետք է մանրամասն ստուգել։ Հին քարե շենքերում հատկապես կարևոր է ուշադրություն դարձնել ջրատար և կոյուղու խողովակների վիճակին, էլեկտրական լարերին, գազի համակարգին, ջեռուցմանը և այլ ինժեներական համակարգերին։ Օրենքով բազմաբնակարան շենքի ընդհանուր օգտագործման գույքի մեջ ներառվում են նաև ընդհանուր նպատակների համար օգտագործվող ջրամատակարարման, ջրահեռացման, էլեկտրական և այլ ինժեներական համակարգերը։
Եթե բնակարանը գտնվում է վերջին հարկում, առանձնահատուկ ուշադրություն պետք է դարձնել տանիքին։ Անհրաժեշտ է պարզել՝ վերջին անգամ երբ է այն վերանորոգվել, կան արդյոք ջրի ներթափանցման հետքեր, խոնավություն կամ բորբոս, ինչպես նաև ինչ վիճակում է տանիքի ծածկը։ Հին շենքերում տանիքի վատ վիճակը կարող է ոչ միայն անհարմարություն ստեղծել, այլև հետագայում պահանջել ամբողջ շենքի կողմից ֆինանսավորվող վերանորոգում։
Պետք է նաև տեսնել, թե ինչպես է օգտագործվում տանիքի կամ ձեղնահարկի տարածքը։ Երբեմն առանձին բնակիչներ նման տարածքները օգտագործում են որպես պահեստ, կենցաղային իրերի պահման վայր կամ այլ նպատակներով։ Ծայրահեղ դեպքերում ընդհանուր տարածքները կարող են վերածվել նույնիսկ աղբի կուտակման վայրի։ Սա կարող է առաջացնել ոչ միայն հիգիենիկ և հրդեհային անվտանգության խնդիրներ, այլև կոնֆլիկտներ բնակիչների միջև։ ՀՀ օրենսդրությամբ տանիքը, ձեղնահարկը և տեխնիկական հարկերը բազմաբնակարան շենքի ընդհանուր օգտագործման/ընդհանուր բաժնային սեփականության մաս են համարվում համապատասխան դեպքերում, ու դրանց օգտագործումը չի կարող պարզապես վերածվել մեկ բնակչի անձնական տարածքի՝ մյուսների իրավունքները խախտելով։
Վերջապես, լավ կլինի խոսել նաև հարևանների հետ։ Նրանք կարող են տեղեկություն տալ այնպիսի խնդիրների մասին, որոնք բնակարանը վաճառողը կարող է չնշել՝ տանիքի արտահոսք, ջրի ճնշման խնդիրներ, խողովակների վթարներ, էլեկտրական ցանցի խնդիրներ, մուտքի վիճակ կամ շենքի այլ բնակիչների կողմից ընդհանուր տարածքների օգտագործում։
Եթե նկատվում են մեծ ճաքեր, ակնհայտ խոնավություն, ուժեղ կոռոզիայի նշաններ, լուրջ խնդիրներ կոմունիկացիաների հետ կամ բնակարանի և փաստաթղթերի միջև էական տարբերություններ, մինչև գործարքը կնքելը ցանկալի է խնդիրը գնահատել համապատասխան մասնագետի և անհրաժեշտության դեպքում իրավաբանի օգնությամբ։
Եզրակացություն
Իմ կարծիքով՝ քարե շենքում բնակարան գնելը կարող է լինել շատ լավ ընտրություն, բայց միայն այն դեպքում, երբ որոշումը հիմնված է ոչ թե «քարե շենքը միշտ ավելի լավ է» պատկերացման, այլ կոնկրետ բնակարանի և շենքի իրական վիճակի վրա։
նման շենքերի նկատմամբ հետաքրքրությունը հասկանալի է․ շատ նման շենքեր տասնամյակներ շարունակ օգտագործվել են, գտնվում են արդեն ձևավորված թաղամասերում և հաճախ ունեն հաստ պատեր ու համեմատաբար հանգիստ բնակելի միջավայր։ Միևնույն ժամանակ տարիքը կարող է բերել իր խնդիրները՝ հին խողովակներ, էլեկտրական լարեր, տանիքի խնդիրներ, մուտքի և ընդհանուր տարածքների վատ վիճակ կամ բնակարանի փաստաթղթերի և փաստացի վիճակի անհամապատասխանություն։
Հատկապես կարևոր է չընկնել այն սխալի մեջ, որ քարե շենքը միայն իր կառուցման նյութի պատճառով ավելի անվտանգ է։ Շենքի ամրությունը պետք է գնահատել ամբողջ կառուցվածքային համակարգի, կառուցման որակի, տեխնիկական վիճակի և համապատասխան նախագծային լուծումների համատեքստում։ Միջազգային սեյսմիկ նախագծման ուղեցույցներում, օրինակ, masonry և բետոնե կառուցվածքների համար առանձին պահանջներ են դիտարկվում՝ ներառյալ ամրացումը և կառուցվածքային տարրերի ճիշտ կապերը։
Եթե ես անձամբ ընտրեի քարե շենքում բնակարան, առաջին հերթին չէի առաջնորդվի միայն շենքի տարիքով կամ «քարե լինելու» փաստով։ Կնայեի բնակարանի փաստաթղթերը, շենքի ընդհանուր վիճակը, կոմունիկացիաները, տանիքը, բնակարանի փաստացի մակերեսը և հնարավոր ինքնակամ փոփոխությունները։ Կփորձեի նաև խոսել շենքի բնակիչների հետ, որովհետև նրանք հաճախ ավելի լավ գիտեն շենքի իրական խնդիրները, քան վաճառքի հայտարարությունը։
Ի վերջո, լավ բնակարանը ոչ թե պարզապես քարե, մոնոլիտ կամ պանելային շենքում գտնվող բնակարանն է։ Լավ բնակարանն այն է, որի շենքը, փաստաթղթերը, տեխնիկական վիճակը, գտնվելու վայրը և գինը համապատասխանում են ձեր իրական պահանջներին ու հնարավորություններին։
Հաճախակի տրվող հարցեր
Քարե շենքում բնակարան գնելը լավ ընտրությո՞ւն է
Այո, կարող է լինել լավ ընտրություն, հատկապես եթե շենքը լավ պահպանված է, բնակարանի փաստաթղթերը կարգին են, իսկ հիմնական կոմունիկացիաները և ընդհանուր կառուցվածքը գտնվում են ընդունելի վիճակում։
Քարե շենքը մոնոլիտից ավելի ամո՞ւր է
Չի կարելի նման ընդհանուր եզրակացություն անել։ Շենքի ամրությունը կախված է ոչ միայն նյութից կամ կառուցման տեսակից, այլև նախագծից, շինարարության որակից, կառուցվածքային համակարգից և տեխնիկական վիճակից։
Նման շենքերում բնակարան գնելիս ի՞նչն է ամենակարևորը ստուգել
Առաջին հերթին՝ բնակարանի փաստաթղթերը և փաստացի մակերեսը, հնարավոր ինքնակամ շինությունները կամ վերափոխումները, կոմունիկացիաները, պատերի և առաստաղների վիճակը, տանիքը, խոնավության հետքերը և շենքի ընդհանուր տեխնիկական վիճակը։
Հին քարե շենքում խողովակների խնդիրը տարածվա՞ծ է
Հին շենքերում ջրատար և կոյուղու համակարգերի մաշվածությունը կարող է լինել կարևոր խնդիր։ Այդ պատճառով բնակարան գնելուց առաջ ցանկալի է պարզել ոչ միայն բնակարանի ներսում գտնվող խողովակների, այլև շենքի ընդհանուր համակարգերի վիճակը։
Վերջին հարկում բնակարան գնելը վտանգավո՞ր է
Վերջին հարկն ինքնին խնդիր չէ, սակայն հին շենքերում պետք է առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնել տանիքին։ Անհրաժեշտ է ստուգել ջրի ներթափանցման հետքերը, խոնավությունը, տանիքի ծածկի վիճակը և պարզել՝ վերջին տարիներին արդյոք վերանորոգում կատարվել է։
Կարո՞ղ է ինքնակամ կառուցված տարածքը խնդիր դառնալ
Այո։ Եթե բնակարանի տարածքը մեծացվել է առանց համապատասխան իրավական ձևակերպումների, դա կարող է խնդիրներ առաջացնել հետագայում՝ հատկապես վաճառքի, գրանցման, ժառանգության կամ այլ իրավական գործողությունների ժամանակ։ Այդ պատճառով նման փոփոխությունների դեպքում պետք է ստուգել դրանց իրավական կարգավիճակը մինչև գործարքը։
Ինչպե՞ս հասկանալ՝ կոնկրետ քարե շենքը լավ վիճակում է
Միայն բնակարանի ներսը դիտելով հնարավոր չէ ամբողջական պատկեր ստանալ։ Պետք է ուսումնասիրել նաև մուտքը, աստիճանավանդակը, նկուղը, տանիքը, ընդհանուր կոմունիկացիաները և հնարավորության դեպքում տեղեկություն ստանալ շենքի բնակիչներից։ Եթե կան կասկածելի կառուցվածքային խնդիրներ, ավելի ճիշտ է դիմել համապատասխան մասնագետի գնահատմանը։
կարդացեք նաև
Բնակարան գնել հին ֆոնդում թե ամրագրել նորակառույցում․ որն է ավելի ճիշտ ընտրությունը
Բնակարան Երևանում թե մարզերում․ որն է ավելի ճիշտ ընտրությունը
Հին ֆոնդում բնակարան գնել․ ինչ պետք է հաշվի առնել մինչև մեծ ներդրում կատարելը
