Բնակարան գնելիս մարդկանց մեծ մասը փորձում է հնարավորինս խուսափել ավելորդ ծախսերից։ Այդ պատճառով շատերի առաջին ցանկությունն է գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից, որպեսզի չվճարեն միջնորդավճար և կարողանան անմիջապես բանակցել վաճառողի հետ։
Սակայն միայն առանց միջնորդ բնակարան գտնելը դեռ չի նշանակում, որ գործարքն ինքնաբերաբար կլինի ավելի շահավետ։ Երբեմն միջնորդի միջոցով կարելի է գտնել լավ առաջարկ, իսկ երբեմն՝ սեփականատիրոջից գնված բնակարանն էլ կարող է խնդիրներ ունենալ։ Կարևոր է հասկանալ, որ անվտանգ գործարքի հիմքը ոչ թե միջնորդի առկայությունն է կամ բացակայությունը, այլ ճիշտ ստուգումները և տեղեկացված որոշումը։
Եթե արդեն ընտրել եք ձեր նախընտրած թաղամասը, որոշել եք բյուջեն, բնակարանի մակերեսը և շենքի տեսակը, ապա հաջորդ կարևոր քայլը ճիշտ որոնում կազմակերպելն է։ Հենց այստեղ է, որ պետք է հասկանալ՝ ինչպես գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից և ինչ սխալներից խուսափել։
Միշտ չէ, որ պետք է խուսափել միջնորդներից
Այսօր շատ մարդիկ վստահ են, որ բոլոր միջնորդները պարզապես ավելացնում են բնակարանի գինը։ Իրականում նման մոտեցումը միշտ չէ, որ համապատասխանում է իրականությանը։
Փորձառու և բարեխիղճ գործակալը կարող է խնայել ձեր ժամանակը, կազմակերպել բնակարանների ցուցադրությունը, օգնել բանակցությունների ընթացքում և նույնիսկ մատնանշել այն խնդիրները, որոնք դուք կարող էիք չնկատել։
Սակայն եթե պատրաստ եք ինքնուրույն ժամանակ հատկացնել որոնումներին, ուսումնասիրել շուկան և համեմատել տարբեր առաջարկներ, ապա շատ դեպքերում հնարավոր է գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից և ամբողջ գործընթացը կազմակերպել առանց միջնորդի։
Կարևորն այն է, որ անկախ նրանից՝ բնակարանը գտել եք սեփականատիրոջից, թե գործակալի միջոցով, մինչև գործարքը պետք է մանրակրկիտ ստուգեք բոլոր փաստաթղթերը և բնակարանի իրավական կարգավիճակը։
Նախ սահմանեք ձեր պահանջները
Շատ գնորդներ բնակարան փնտրելու առաջին իսկ օրը բացում են հայտարարությունների կայքերը և սկսում հերթով ուսումնասիրել բոլոր առաջարկները։ Մի քանի ժամ անց նրանք հասկանում են, որ հարյուրավոր բնակարաններ են դիտել, սակայն իրականում ավելի են շփոթվել և դեռ չեն պատկերացնում, թե որ տարբերակն է համապատասխանում իրենց պահանջներին։
Եթե ցանկանում եք ավելի արագ գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից, նախ պետք է հստակ պատկերացնեք, թե ինչ եք փնտրում։ Մինչև որոնումները սկսելը որոշեք, թե որն է ձեր առավելագույն բյուջեն, որ թաղամասերում եք պատրաստ բնակարան գնել, քանի սենյակ և ինչ մակերես է անհրաժեշտ ձեր ընտանիքին, նախընտրում եք նորակառույց, թե հին ֆոնդ, ինչպես նաև արդյոք ձեզ համար կարևոր են վերելակի, ավտոկայանատեղիի կամ բակի առկայությունը։
Այս հարցերի պատասխանները նախապես ունենալը զգալիորեն կկրճատի որոնման ժամանակը և թույլ կտա կենտրոնանալ միայն այն առաջարկների վրա, որոնք իսկապես համապատասխանում են ձեր պահանջներին։ Արդյունքում վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից գտնելու գործընթացը կդառնա ոչ միայն ավելի արագ, այլև ավելի արդյունավետ, քանի որ յուրաքանչյուր դիտում արդեն հիմնված կլինի հստակ չափանիշների վրա, այլ ոչ թե պատահական ընտրության։
Ինչպես գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից առաջնային շուկայում
Եթե ցանկանում եք բնակարան գնել նորակառույց շենքում, իրավիճակը համեմատաբար պարզ է։ Այս դեպքում բնակարանների մեծ մասը վաճառվում է անմիջապես կառուցապատող ընկերության կողմից, և միջնորդի մասնակցությունը հաճախ պարտադիր չէ։
Այնուամենայնիվ շատ գնորդներ առաջին հերթին դիմում են անշարժ գույքի գործակալություններին՝ կարծելով, թե նրանք ավելի լավ առաջարկներ ունեն։ Իրականում նույն բնակարանները շատ հաճախ վաճառվում են նույն գնով, իսկ լրացուցիչ տեղեկատվությունը կարելի է ստանալ հենց կառուցապատողից։
Եթե ձեր նպատակը վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից գտնելն է, նախ փորձեք կապ հաստատել հենց կառուցապատողի վաճառքի բաժնի հետ։ Շատ դեպքերում դա հնարավորություն է տալիս անմիջապես ծանոթանալ բոլոր ազատ բնակարաններին, վճարման պայմաններին և գործող զեղչերին։
Ինչու է արժե անմիջապես կապ հաստատել կառուցապատողի հետ
Կառուցապատող ընկերությունները սովորաբար լավագույնս տիրապետում են իրենց նախագծի բոլոր մանրամասներին։ Նրանք կարող են տեղեկացնել, թե որ հարկերում կան ազատ բնակարաններ, ինչպիսի վճարման տարբերակներ են առաջարկվում և արդյոք տվյալ պահին գործում են հատուկ առաջարկներ։
Բացի այդ, երբ դուք շփվում եք անմիջապես վաճառողի հետ, ավելի հեշտ է քննարկել նաև լրացուցիչ հարցերը։ Օրինակ՝ հնարավոր է պարզել՝ ներառվա՞ծ է ավտոկայանատեղին, ի՞նչ սպասարկման վճարներ են նախատեսվում, ե՞րբ է նախատեսվում շենքի ամբողջական շահագործումը և ի՞նչ երաշխիքներ է տալիս կառուցապատողը։
Որոշ դեպքերում հենց անմիջական բանակցությունների ընթացքում հնարավոր է ստանալ ավելի ճկուն պայմաններ, քան այն դեպքում, երբ գործարքը կազմակերպվում է միջնորդի միջոցով։
Ինչպես հասկանալ, որ իսկապես շփվում եք սեփականատիրոջ հետ
Երկրորդային շուկայում հաճախ կարելի է հանդիպել հայտարարությունների, որոնք առաջին հայացքից թվում են սեփականատիրոջ կողմից հրապարակված, սակայն իրականում դրանք տեղադրել են միջնորդները։
Եթե ցանկանում եք գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից, հեռախոսազրույցի ընթացքում փորձեք տալ մի քանի պարզ հարց։
Հարցրեք, թե քանի տարի է բնակարանը պատկանում վաճառողին, ինչու է որոշել այն վաճառել և արդյոք հենց ինքն է լինելու գործարքի մասնակիցը։ Սեփականատերը սովորաբար հեշտությամբ պատասխանում է նման հարցերին, մինչդեռ միջնորդը հաճախ խուսափում է կոնկրետ պատասխաններից կամ փորձում է արագ կազմակերպել հանդիպում՝ առանց մանրամասներ ներկայացնելու։
Մի սահմանափակվեք մեկ աղբյուրով
Շատ գնորդներ որոնումները կատարում են միայն մեկ կայքում կամ սոցիալական ցանցի մեկ խմբում։ Սակայն անշարժ գույքի շուկան մշտապես փոփոխվում է, և նույն բնակարանը կարող է միաժամանակ հրապարակված լինել տարբեր հարթակներում։
Եթե ցանկանում եք արագ գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից, օգտվեք մի քանի աղբյուրներից, համեմատեք առաջարկները և մի շտապեք առաջին իսկ տարբերակի վրա կանգ առնել։ Հաճախ ընդամենը մի քանի օր լրացուցիչ որոնելու արդյունքում հնարավոր է գտնել ավելի լավ տեղադրությամբ կամ ավելի շահավետ գնով բնակարան։
Ինչպես գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից երկրորդային շուկայում
Եթե նորակառույցներում վաճառողը հիմնականում կառուցապատող ընկերությունն է, ապա երկրորդային շուկայում իրավիճակը մի փոքր այլ է։ Այստեղ առաջարկների մեծ մասը տեղադրվում է ինչպես սեփականատերերի, այնպես էլ անշարժ գույքի գործակալների կողմից, և երբեմն նույն բնակարանը կարելի է հանդիպել տարբեր հայտարարություններով։
Հենց այդ պատճառով վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից գտնելը պահանջում է ավելի համբերատար մոտեցում։ Շտապելու փոխարեն փորձեք համեմատել մի քանի աղբյուրներ և նույն բնակարանի վերաբերյալ ստուգել տարբեր տեղեկություններ։ Եթե տեսնում եք նույն լուսանկարները, բայց տարբեր հեռախոսահամարներ կամ տարբեր գներ, մեծ հավանականությամբ գործ ունեք միջնորդների հետ։
Շատ դեպքերում իրական սեփականատիրոջ հայտարարությունը լինում է ավելի մանրամասն, պարունակում է ավելի ճշգրիտ նկարագրություն և վաճառողը կարողանում է պատասխանել բնակարանի վերաբերյալ բոլոր հարցերին՝ առանց երկար ճշտումների։
Որտե՞ղ փնտրել բնակարան առանց միջնորդի
Այսօր բնակարանների մեծ մասը վաճառքի է հանվում ինտերնետի միջոցով։ Եթե ցանկանում եք գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից, օգտվեք միաժամանակ մի քանի հարթակներից։
Ամենահայտնի տարբերակներից են հայտարարությունների կայքերը, Facebook-ի թեմատիկ խմբերը և նորակառույցների պաշտոնական էջերը։ Շատ սեփականատերեր նախ հայտարարությունը տեղադրում են սոցիալական ցանցերում, իսկ միայն հետո՝ հայտարարությունների կայքերում։
Եթե օգտվում եք List.am-ից, ցանկալի է կիրառել համապատասխան ֆիլտրերը և ուշադրություն դարձնել այն հայտարարություններին, որտեղ նշված է, որ բնակարանը վաճառվում է անմիջապես սեփականատիրոջ կողմից։ Այնուամենայնիվ նույնիսկ այդ դեպքում արժե հեռախոսազրույցի ընթացքում ևս մեկ անգամ համոզվել, որ շփվում եք հենց սեփականատիրոջ հետ։
Ինչ հարցեր տալ առաջին հեռախոսազանգի ընթացքում
Առաջին հեռախոսազրույցը հաճախ կարող է շատ ավելի օգտակար լինել, քան թվում է առաջին հայացքից։ Մի քանի ճիշտ հարցերի շնորհիվ հնարավոր է հասկանալ՝ արդյոք արժե ժամանակ հատկացնել բնակարանը դիտելուն, թե տվյալ տարբերակը դեռ սկզբից չի համապատասխանում ձեր պահանջներին։
Եթե ցանկանում եք գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից, զրույցի ընթացքում մի սահմանափակվեք միայն բնակարանի գինը հարցնելով։ Փորձեք պարզել, թե որքան ժամանակ է բնակարանը պատկանում վաճառողին, ինչ պատճառով է որոշել այն վաճառել, արդյոք բնակարանը որևէ գրավի կամ այլ իրավական սահմանափակման տակ չէ, ինչպես նաև՝ ազատ է բնակվելու համար, թե այնտեղ դեռ մարդիկ են ապրում։
Օգտակար կլինի նաև ճշտել, թե արդյոք կան չվճարված կոմունալ պարտավորություններ և ինչ գույք կամ կենցաղային տեխնիկա է նախատեսվում թողնել բնակարանում։ Այս հարցերը թույլ կտան ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել առաջարկի մասին և խուսափել անիմաստ այցելություններից, եթե բնակարանը չի համապատասխանում ձեր սպասումներին։
Բնակարանը դիտելիս մի կենտրոնացեք միայն վերանորոգման վրա
Շատ վաճառողներ փորձում են առաջին հերթին տպավորություն թողնել գեղեցիկ վերանորոգմամբ, նոր կահույքով կամ թանկարժեք կենցաղային տեխնիկայով։ Սակայն փորձառու գնորդը գիտի, որ դրանք բնակարանի ամենակարևոր առավելությունները չեն։ Եթե ձեր նպատակը վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից գտնելն է, փորձեք գնահատել այնպիսի գործոններ, որոնք հետագայում փոխելը շատ դժվար կամ ծախսատար կլինի։
Ուշադրություն դարձրեք շենքի ընդհանուր վիճակին, մուտքի պահպանվածությանը, բնակարանի բնական լուսավորությանը, պատուհանների ուղղությանը և սենյակների դասավորությանը։ Կարևոր է նաև գնահատել շրջակա միջավայրը, հարևանների վարքագիծը և ավտոկայանատեղիի հնարավորությունները։ Հիշեք, որ վերանորոգումը ցանկացած պահի կարելի է փոխել կամ թարմացնել, մինչդեռ անհաջող հատակագիծը, վատ տեղադրությունը կամ ոչ հարմար միջավայրը երկար տարիներ կարող են ազդել ձեր կյանքի որակի վրա։
Պարտադիր ստուգեք բնակարանի իրավական տվյալները
Նույնիսկ եթե վաճառողը վստահություն է ներշնչում, երբեք մի շտապեք պայմանավորվել կամ կանխավճար փոխանցել, քանի դեռ չեք համոզվել, որ բնակարանի փաստաթղթերն ամբողջությամբ կարգին են։ Անվտանգ գործարքի ամենակարևոր նախապայմանը իրավական ստուգումն է, և այս կանոնը վերաբերում է նաև այն դեպքերին, երբ հաջողվել է գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից։
Հայաստանում բնակարանի վերաբերյալ կարևոր տեղեկություններ կարելի է ստանալ e-cadastre.am պաշտոնական համակարգի միջոցով։ Փոքր պետական վճարի դիմաց հնարավոր է պարզել շենքի կառուցման տարեթիվը, շինության կառուցման նյութը, բնակարանի պաշտոնական մակերեսը, վթարայնության աստիճանը և մի շարք այլ կարևոր կադաստրային տվյալներ։
Դրանից հետո վաճառողից անհրաժեշտ է պահանջել նաև միասնական տեղեկանքը, որպեսզի համոզվեք, որ բնակարանը չունի գրավ, արգելանք, համասեփականատերերի հետ կապված խնդիրներ կամ այլ իրավական խոչընդոտներ։ Եթե ցանկանում եք ավելի մանրամասն հասկանալ, թե ինչ փաստաթղթեր պետք է ստուգել և ինչ հերթականությամբ, խորհուրդ ենք տալիս ծանոթանալ նաև մեր «Ինչպես ստուգել բնակարանի փաստաթղթերը նախքան գնելը» հոդվածին, որտեղ ամբողջ գործընթացը ներկայացված է քայլ առ քայլ։
Երբեք մի շտապեք կանխավճար փոխանցել
Բնակարան գնելիս ամենատարածված սխալներից մեկն այն է, երբ կողմերը բանավոր համաձայնության են գալիս և անմիջապես փոխանցում կանխավճարը։
Եթե նույնիսկ գտել եք ձեր ցանկալի վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից, մինչև կանխավճար վճարելը համոզվեք, որ բոլոր փաստաթղթերը ստուգված են, իսկ պայմանավորվածությունները գրավոր ձևակերպված են։
Կանխավճարը ցանկալի է փոխանցել միայն նոտարական կարգով կազմված պայմանագրի հիման վրա։ Այդպես ձեր իրավունքներն ավելի լավ պաշտպանված կլինեն, և հետագայում հնարավոր վեճերի դեպքում կունենաք իրավական հիմք։
Արժե՞ արդյոք ամբողջությամբ հրաժարվել միջնորդներից
Այս հարցին միանշանակ պատասխան չկա։ Եթե դուք լավ ծանոթ եք անշարժ գույքի շուկային, պատրաստ եք ինքնուրույն ուսումնասիրել հայտարարությունները, կազմակերպել հանդիպումները և ստուգել բոլոր փաստաթղթերը, ապա շատ դեպքերում հնարավոր է հաջողությամբ գտնել վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից և խուսափել միջնորդավճարից։
Սակայն եթե ժամանակ չունեք կամ վստահ չեք ձեր փորձին, մասնագետի օգնությունը նույնպես կարող է օգտակար լինել։ Ամենակարևորն այն է, որ ցանկացած որոշում հիմնված լինի փաստերի, ոչ թե շտապելու կամ զգացմունքների վրա։
Եզրակացություն
Վաճառքի բնակարան սեփականատիրոջից գտնելը լիովին իրատեսական նպատակ է, եթե ճիշտ կազմակերպեք որոնումները և չշտապեք գործարք կնքել։ Կարևոր է օգտագործել մի քանի տեղեկատվական աղբյուր, համեմատել առաջարկները, անձամբ զրուցել վաճառողի հետ, մանրակրկիտ ստուգել բնակարանի փաստաթղթերը և միայն դրանից հետո անցնել պայմանագրի կնքմանը։
Եթե ցանկանում եք բնակարան գնել անվտանգ և երկարաժամկետ շահավետ պայմաններով, հիշեք, որ լավագույն գործարքները սովորաբար կայացվում են ոչ թե արագ, այլ մանրակրկիտ ուսումնասիրությունից հետո։
կարդացեք նաև
Բնակարան գնելիս ինչու է կարևոր ուշադրություն դարձնել հարևաններին
Բնակարան գնելիս ինչպես ընտրել բնակարանի դիրքը
Բնակարան ընտրելիս ինչպես գնահատել թաղամասի անվտանգությունը
